 |
| ที่มา : https://www.museumthailand.com/th/ |
แหม เมื่อกล่าวถึง จังหวัดสุโขทัยแล้ว เพื่อนๆก็จพอะนึกภาพออกใช่มั้ยคะ ว่าจังหวัดนี้เป็นจังหวัดเล็กๆ เงียบสงบ แถมยังเคยเป็นราชธานีเก่าของประเทศไทย กล่าวมาซะขนาดนี้แล้ว เพื่อนๆคงอดใจรอไม่ไหวที่จะทราบเรื่องราวเกี่ยวกับวัดศรีชุดแล้วใช่มั้ยคะ งั้นเรามาเริ่มทำความรู้จักเกี่ยวกับวัดศรีชุดกันเลยค่ะ
วัดศรีชุม หรือ วัดฤๅษีชุด เป็นโบราณสถานที่อยู่ในเขตอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ตัววัดเป็นโบราณสถานตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ นอกกำแพงเมืองวัดนี้เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปปางมารวิชัยองค์ใหญ่ซึ่งมีนามว่า "พระอจนะ" องค์พระพุทธรูปประดิษฐานอยู่ในมณฑป
 |
| ที่มา : https://www.museumthailand.com/th/2075/storytelling |
พระพุทธอจนะ ถือเป็นลักษณะเด่นของวัดศรีชุมแห่งนี้เลยล่ะค่ะ เป็นที่เลื่องลือถึงความศักดิ์สิทธิ์และมีมนต์เสน่ห์และเอกลักษณ์ เพื่อนๆทราบไหมคะว่า อจนะ เป็นคำภาษาบาลี ที่มีความหมายว่า ผู้ไม่หวั่นไหว หรือ ผู้ที่ควรเคารพแก่การกราบไหว้
แค่ความหมายของพระพุทธรูปก็ชวนให้หลงไหลแล้วใช่ไหมคะ พระอจนะเป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย ขัดสมาธิราบ วัสดุปูนปั้น แกนในก่ออิฐและศิลาแลง องค์พระพุทธรูปมีขนาดใหญ่เต็มวิหาร และเป็นศิลปะแบบสุโขทัยค่ะ ความงามแปลกตาและน่าหลงไหลนี้เองที่ทำให้เหล่านักท่องเที่ยวมาเที่ยวชมและสักการะอย่างไม่ขาดสายกันเลยค่ะ
 |
| ภาพด้านบน ที่มา : https://pantip.com/topic/31717250 |
วัดศรีชุมมีความสำศัญทางประวัติศาสตร์ที่ถูกพบคือ ในช่องผนังของมณฑปได้ค้นพบศิลาจารึกหลักที่ ๒ เรียกว่า จารึกวัดศรีชุม ที่เล่าเรื่องราวของการก่อตั้งราชวงศ์สุโขทัยของคนไทยกลุ่มหนึ่ง และที่เพดานของช่องผนัง มีภาพจิตรกรรมลายเส้นเป็นภาพเล่าเรื่องพระพุทธเจ้าในชาติต่าง ๆ ที่เรียกว่า ชาดก บางภาพมีลักษณะทางศิลปกรรมคล้ายกับศิลปะลังกา โดยมีอักษรสมัยสุโขทัยกำกับบอกเรื่องชาดกไว้ที่ภาพแต่ละภาพด้วย น่าทึ่งที่สุดเลยใช่ไหมคะ ที่ยังคงมีร่อยรอยที่บ่งบอกถึงเรื่องราวต่างๆในอดีตให้เราได้ทราบกัน
 |
| ที่มา : https://www.museumthailand.com/th/2075/storytelling |
อ้ะๆ ยังไม่หมดเรื่องราวที่น่าทึ่งนะคะ ยังเรื่องที่ทำให้เพื่อนๆ ทึ่งและอึ้งกว่านี้คือ ตำนานที่เล่าต่อๆกันมาว่า ณ วัดศรีชุมแห่งนี้ มีพระพุทธรูปที่พูดได้อีกด้วย สงสัยใช่ไหมคะว่า พระพุทธรูปนั้นจะสามารถเปล่งวาจาออกมาได้อย่างไร เดี๋ยววันนี้ Ambivert จะมาเล่าความลับที่ไม่ลับ ให้เพื่อนๆได้รู้กันค่ะ
พระพุทธรูปที่ประดิษฐานภายในวัด นั่นก็คือ"พระพุทธอจนะ" ค่ะ เป็นพระพุทธรูปที่ตามตำนานเล่าว่าสามารถพูดได้ จากตำนานที่เล่าว่าเมื่อ ครั้งหนึ่งเมื่อครั้งองค์สมเด็จพระนเรศวรมหาราช ได้ทรงยกกองทัพไปปราบกบฏที่เมืองสวรรคโลก และได้เรียกชุมนุมเหล่าแม่ทัพนายกองและทหารมาที่วัดศรีชุมก่อน เพราะการทำศึกสงครามในครั้งนี้เหล่าทหารทั้งหลายไม่ค่อยมีกำลังใจในการสู้รบ เพราะเป็นการที่คนไทยต้องฆ่าฟันกันเอง ด้วยปฏิภาณไหวพริบของสมเด็จพระนเรศวรที่ต้องการสร้างขวัญและกำลังใจในการรบให้แก่เหล่าทหารของพระองค์ จึงได้จัดให้มีพิธีเสี่ยงทายกับพระพุทธรูป โดยพระองค์ได้เสี่ยงทายว่า หากการรบครั้งนี้จะมีชัยชนะกลับมา ก็ขอให้พระพุทธอจนะได้กล่าวตอบกลับมา แต่ถ้าหากการรบในครั้งนี้ไม่ชนะก็ไม่ต้องตอบสิ่งใดกลับมา ซึ่งผลของการเสี่ยงทายก็คือ พระพุทธอจนะก็ได้กล่าวตอบกลับมา เหล่าทหารทั้งหลายที่ได้รับฟังล้วนคิดว่าพระสุรเสียรขององค์พระพุทธรูป เป็นปาฏิหารย์ขององค์พระพุทธอจนะของวัดศรีชุมแห่งนี้ ส่งผลให้กองทัพของสมเด็จพระนเรศวรมีขวัญกำลังใจในการทำศึกสงครามเพื่อบ้านเมืองเพิ่มขึ้นเป็นอันมาก ต้องชื่นชมในความมีปฏิภาณไหวพริบขององค์สมเด็จพระนเรศวรเป็นอย่างยิ่งเลยนะคะเนี่ย
 |
| ภาพ พระอจนะก่อนการบูรณะ(ซ้าย) หลังบูรณะแล้ว (ขวา)ที่มา : https://sites.google.com/site/62sukhothaihistoricalpark2557/phra-xac-na |
เพื่อนๆมีความเห็นอย่างไรเกี่ยวกับตำนานเรื่องนี้คะ เราอยากจะแอบๆบอกความลับว่า ในความเป็นจริง เสียงที่เหล่าทหารเข้าใจว่าเป็นเสียงของพระพทุธรูปนั้น เป็นกุศโลบายอันชาญฉลาดขององค์พระนเรศวรนั่งเองค่ะ ที่ได้มีรับสั่งให้คนปีนขึ้นไปซ่อนตัวอยู่ในช่องอุโมงค์เล็กๆ ด้านหลังพระเศียรของพระพุทธอจนะและให้ส่งเสียงตอบองค์พระนเรศวร เพื่อเป็นการปลุกขวัญทหารกำลังใจเหล่าทหารให้ฮึกเหิมมากขึ้น ซึ่งสิ่งนี้เป็นสิ่งจำอย่างยิ่งในการทำศึกสงคราม โดยการส่งคนขึ้นไปพูดในช่องอุโมงค์ด้านหลังขององค์พระพุทธรูปนั้น ก็จะทำให้เกิดเสียงพูดก้องกังวาลราวกับพระพุทธรูปพูดได้จริง นี่จึงเป็นที่มาของเรื่องราวที่เล่าสืบต่อกันมาของพระพุทธรูปอจนะ ณ วัดศรีชุมแห่งอาณาจักรสุโขทัยแห่งนี้นั่นเองค่ะ
เป็นอย่างไรกันบ้างคะ เราหวังว่าเพื่อนๆคงได้รับรู้เรื่องราวเกี่ยวกับวัดศรีชุมแห่งนี้ไปไม่มากก็น้อยนะคะ นอกจากวัดศรีชุมแห่งนี้แล้วก็ยังมีวัดต่างอีกมากมาย ที่อยู่ในบริเวณรอบๆนี้ หรือในบริเวณอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย หากเพื่อนมีโอกาสได้เดินทางไปที่จังหวัดสุโขทัย ก็อย่าลืมแวะเข้าไปชมสถานที่แห่งนี้กันนะคะ หากเพื่อนๆได้มีโอกาสเข้าไปสัมผัสกับบรรยากาศของกรุงเก่าแห่งนี้ล่ะก็ เราเชื่อว่าทุกคนต้องตกหลุมรักในสถานที่แห่งนี้อย่างแน่นอน วันนี้เรา Ambivert ต้องขอตัวลาไปก่อนนะคะ (จะรีบไปเตรียมตัวเก็บกระเป๋าเพื่อกลับไปสัมผัสกับบรรยากาศของกรุงเก่าแห่งนี้) สำหรับวันนี้ ขอบคุณมากๆนะคะ
ที่มา :
กระทรวงท่องเที่ยวและกีฬา.(ม.ป.ป.). วัดศรีชุม (อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัยและภายนอกกำแพง
เมือง). ค้นเมื่อ 17 กันยายน 2562, จาก https://www.museumthailand.com/th/2075/
storytelling/
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศมรดกศิลปวัฒนธรรม กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม. วัดศรีชุม. (ม.ป.ป.).
ค้นเมื่อ 17 กันยายน 2562, จาก http://www.qrcode.finearts.go.th/index.php/th/historicalpark
/sukhothai/
Museumthailand. พระพุทธรูปพูดได้. (ม.ป.ป.). ค้นเมื่อ 17 กันยายน 2562,
จาก https://www.museumthailand.com/th/2075/storytelling/
